Miliony osób w kraju nie otrzymują różnych należnych im świadczeń czy dopłat i nawet nie zdają sobie z tego sprawy. W noworocznym prezencie mam dla państwa wskazówki, które mogą przysporzyć trochę pieniędzy.
Kredyt podatkowy za wpłatę na konto emerytalne
Jeżeli nie wykorzystujesz zalet konta IRA czy innego konta emerytalnego, to pozbawiasz się pieniędzy: natychmiastowego odpisu podatkowego i przyrostu kapitału z odroczeniem podatków na przyszłość, kiedy będziesz w niższym, a może nawet w zerowym przedziale podatkowym.
Oprócz tego za wpłatę na konto emerytalne możesz dostać bonus: mało znany kredyt emerytalny (saver’s credit). Polega on na tym, że umiarkowanie zarabiający (do 39 500 dol. rocznych zarobków dla osób indywidualnych na rozliczeniach za rok 2025) mogą dostać od Wujka Sama za wpłacenie na konto emerytalne od 200 do 1 000 dol., a dwa razy tyle małżeństwa. Daje to do 50 proc. natychmiastowego zwrotu. Darmowe pieniądze! Ile lat musiałbyś czekać na taki zwrot trzymając pieniądze w banku, który płaci ci ułamek procenta rocznie?
Dopłata pracodawcy do 401(k)
Zakłady pracy umożliwiają pracownikom deponowanie części ich wynagrodzenia na emerytalnych kontach 401(k) czy 403(b) i dopłacają od 10 do 100 centów do każdego deponowanego przez pracownika dolara. Oprócz tego pracownicy mają odpisy podatkowe, jako że wpłaty na 401(k) nie podlegają opodatkowaniu. Niestety, wielu uprawnionych pracowników nie uczestniczy w programach emerytalnych, przede wszystkim ci mniej zarabiający i gorzej wykształceni. Spośród uczestników mniej niż 10% deponuje maksymalną kwotę, a ponad połowa „zostawia pieniądze na stole” przez deponowanie zbyt niskiej kwoty.
Rezygnacja z dostępnego programu emerytalnego spowoduje biedniejszą emeryturę. Więcej o indywidualnych programach emerytalnych znaleźć można w książce pt. Amerykańskie emerytury.
Earned Income Credit
Earned Income Credit (EIC) to kopalnia złota dla niewiele zarabiających podatników. Ten „negatywny podatek” sprawia, że nie dość, że nie zapłacą oni żadnych podatków dochodowych, to jeszcze fiskus dołoży im do kieszeni. Pracujący rodzice jednego dziecka mogą dostać ponad cztery tysiące dolarów kredytu, a dwojga – prawie siedem tysięcy. EIC nie należy się podatnikom, którzy rozliczają się na numer podatnika (ITIN). Osoby bez dzieci mogą otrzymać do 649 dol. w roku podatkowym 2025.
Trudno uwierzyć, ale około jedna piąta uprawnionych nie upomina się o EIC, chociaż tylko trzeba wypełnić odpowiednio deklarację podatkową.
Rezygnacja z polskiej emerytury
Niektórym czytelnikom wydaje się, że pracowali w Polsce zbyt krótko, żeby należała im się jakaś polska emerytura ZUS. Otóż niekoniecznie. Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 roku podlegają pod nowy system emerytalny, który nie wyznacza żadnych limitów lat pracy.
Osoby urodzone przed 1 stycznia 1949 roku podlegają pod stary system, ale umowa o zabezpieczeniu społecznym między Polską i Stanami sprawiła, że nie muszą one mieć 20 czy 25 lat pracy w Polsce – wystarczy przepracować w sumie 20-25 lat w Polsce oraz w Stanach, by dostać jakąś skromną emeryturę od ZUS. Jest to olbrzymia różnica, dzięki której tysiące Polaków na imigracji stały się uprawnione do emerytury ZUS czy KRUS, jeżeli tylko o tym się dowiedzą i złożą odpowiednie wnioski.
Nawet najskromniejsza polska emerytura czy renta rodzinna uprawnia do otrzymania “trzynastki” i “czternastki”, które wynoszą 1 970,98 złotych w roku 2026. Ponadto emeryt mieszkający w Polsce staje się uprawniony do bezpłatnego ubezpieczenia medycznego.
Rezygnacja z polskiej renty
ZUS czy KRUS wypłacają w Polsce renty uprawnionym wdowom i wdowcom. Od czasu wejścia w życie polsko-amerykańskiej umowy o ubezpieczeniu społecznym 1 marca 2009 roku, wdowa czy wdowiec mogą odbierać rentę w Stanach Zjednoczonych. Jeżeli jesteś uprawniona, złóż wniosek. Informacje znajdziesz w witrynie ZUS oraz w książce pt. “Emerytura polska i amerykańska, ich łączenie i skutki Umowy o zabezpieczeniu społecznym”.
Należy przypomnieć, że polskie renty ani emerytury nie powodują redukcji świadczeń Social Security przez klauzulę Windfall Elimination Provision, bowiem została ona zniesiona z dniem 1 stycznia 2024 roku.
Rezygnacja z amerykańskiej renty
Polsko-amerykańska umowa daje też szansę na renty rodzinne Social Security mieszkającym w Polsce rodzinom pracownika, który przepracował w USA legalnie co najmniej 10 lat.
Renta Social Security (family benefits) należy się żonie pracownika, mieszkającej w Polsce, na takich samych zasadach, jakby mieszkała w Stanach. Nie przeszkadza fakt, że nigdy nie była ona w Stanach i nie ma numeru Social Security. Renta należeć się może również byłej żonie (mężowi), wdowie (wdowcowi), dzieciom w Polsce. Kwestie te wyjaśniam obszernie w książce “Ubezpieczenie społeczne Social Security”.
Zasiłek pogrzebowy ZUS
Polski zasiłek pogrzebowy od ZUS albo KRUS w wysokości 4,000 zł przysługuje najbliższemu członkowi rodziny niezależnie od kwoty poniesionych kosztów pogrzebu. Przysługuje też osobie obcej lub pracodawcy, domowej pomocy społecznej, gminie, powiatowi czy kościołowi do wysokości poniesionych kosztów, ale nie więcej niż 4,000 zł. Wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego (druk Z-12) należy złożyć w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, której koszty pogrzebu opłaciłeś. Po tym terminie następuje przedawnienie roszczeń.
Osoby zamieszkałe w Stanach są uprawnione do zasiłku pogrzebowego na równi z tymi mieszkającymi w Polsce. Więcej wyjaśnia ZUS na stronie: www.zus.pl/swiadczenia/zasilki/zasilek-pogrzebowy.
Pominięcie należnej pomocy społecznej
Osoby o niskim przychodzie mogą być uprawnione do różnych form pomocy społecznej, szczególnie do Food Stamps, które teraz nazywają się SNAP. Zasiłek wynosi prawie trzysta dolarów miesięcznie dla osoby samotnej, a $546 dla dwóch osób. Informacje można znaleźć na sieci: Nowy Jork otda.ny.gov/programs/snap, New Jersey state.nj.us/humanservices/clients/welfare, Illinois dhs.state.il.us. W innych stanach w Google wpisz „SNAP” i nazwę stanu.
Poszczególne stany wyznaczają różne zasady uprawnienia do SNAP. Na przykład w stanie Nowy Jork stan majątkowy nie jest brany pod uwagę, tylko przychody rodziny.
Naprawdę biedne osoby mogą dostać w Stanach skromną pomoc społeczną w postaci Supplemental Security Income. SSI jest między innymi dla osób, które ukończyły 65 lat, mają małą emeryturę Social Security, a ograniczone oszczędności. Oprócz tego Medicaid może pokrywać im koszty wynikające z korzystania z ubezpieczenia dla seniorów Medicare. Dowiedz się, czy należą się one tobie.
Rodziny z dziećmi, które zarabiają za dużo, by być uprawnione do Medicaid, mogą otrzymać CHIP – Children’s Health Insurance Program. Szczegóły wyjaśnia witryna HealthCare.gov: healthcare.gov/medicaid-chip.
Wnioski
Mimo że minęło prawie siedemnaście lat od wejścia w życie polsko-amerykańskiej umowy emerytalnej, wiele osób ciągle nie wie, że w Polsce mogą czekać na nich pieniądze. Nie bądź jednym z nich. Również nie trać pieniędzy z powodu nieznajomości amerykańskich przepisów podatkowych oraz nie bądź zbyt dumny, by nie sięgnąć po pomoc społeczną, gdy ci się ona należy.
Elżbieta Baumgartner
Elżbieta Baumgartner jest autorką wielu poradników między innymi książek pt. „Jak oszczędzać na podatkach”, „Amerykańskie emerytury”, „Jak chować pieniądze przed fiskusem”, „Jak inwestować w fundusze powiernicze” i wielu innych. Są one dostępne w D&Z House of Books, 5507 W. Belmont Ave., Chicago oraz w wersji elektronicznej w witrynie Poradnika Sukces, www.PoradnikSukces.com, 1-718-224-3492.
