Średnia kwota kieszonkowego dla dzieci w Stanach Zjednoczonych wynosi dziś 52 dolary miesięcznie. To wyraźnie więcej niż jeszcze jedno pokolenie temu – i, jak pokazują badania, idzie w parze z rosnącą świadomością finansową najmłodszych.
Z sondażu przeprowadzonego wśród 2 tysięcy amerykańskich rodziców wynika, że aż 61 procent z nich uważa, iż ich dzieci są bardziej odpowiedzialne finansowo, niż oni sami byli w tym samym wieku. Jeszcze więcej, bo 78 procent, ocenia, że ich pociechy dobrze radzą sobie z zarządzaniem pieniędzmi.
Rodzice nie poprzestają jednak na deklaracjach. Trzech na czterech przyznaje, że regularnie daje dzieciom kieszonkowe, a przeciętna miesięczna kwota wynosi wspomniane 52 dolary. Po uwzględnieniu inflacji to o 36 dolarów więcej niż otrzymywali oni sami jako dzieci. Większość badanych uważa też, że edukację finansową warto zaczynać już około 10. roku życia.
Gotówka ustępuje miejsca aplikacjom i kartom
Coraz wyraźniej zmienia się sposób przekazywania pieniędzy. Choć ponad połowa rodziców nadal sięga po gotówkę, rośnie znaczenie nowoczesnych rozwiązań. Blisko jedna trzecia korzysta z alternatyw, które jeszcze kilkanaście lat temu nie istniały – aplikacji płatniczych i kart debetowych dla dzieci. Już 17 procent kieszonkowego trafia do młodych użytkowników przez aplikacje, a 14 procent za pośrednictwem specjalnych kart. Niektórzy całkowicie odchodzą od pieniędzy, oferując dzieciom w zamian doświadczenia lub dodatkowy czas przed ekranem.
Dwie trzecie rodziców przyznaje, że ma jasno określone zasady dotyczące kieszonkowego i wie, jakie wartości chce w ten sposób przekazać. Pozostali szukają inspiracji u innych, starając się znaleźć najlepsze podejście.
Stawki za domowe obowiązki wahają się od 8 do 13 dolarów
W wielu domach kieszonkowe jest ściśle powiązane z obowiązkami. Powstała wręcz nieformalna „tabela stawek”, zależna od trudności zadania. Najwięcej można zarobić za opiekę nad młodszym rodzeństwem – średnio 13 dolarów. Dobre oceny w szkole wyceniane są na około 12 dolarów, a prace w ogrodzie na 11. Prostsze obowiązki, takie jak sprzątanie domu czy uprzejme zachowanie wobec gości, przynoszą około 10 dolarów, a codzienne zadania i porządkowanie własnego pokoju – około 9. Najmniej, bo około 8 dolarów, płaci się za odkurzanie czy zamiatanie.
Nawet tradycyjna „wróżka zębuszka” dostosowała się do nowych realiów – dziś zostawia średnio 9 dolarów za mleczny ząb.
Dla większości rodziców kieszonkowe to przede wszystkim narzędzie edukacyjne. Aż 67 procent przyznaje, że daje je, by uczyć dzieci odpowiedzialności finansowej. Dla innych to forma nagrody za osiągnięcia lub sposób na pomoc w odkładaniu pieniędzy na konkretny cel.
Eksperci podkreślają, że to podejście ma sens. Jak mówi Noah Kerner, szef firmy Acorns, dzieci nie uczą się pieniędzy z teorii, ale z praktyki. Regularne kieszonkowe pozwala im zrozumieć zależność między zarabianiem, wydawaniem i oszczędzaniem jeszcze zanim wejdą w dorosłe życie.
Nie oznacza to jednak, że wszystko zawsze przebiega zgodnie z planem. Jedna trzecia rodziców przyznaje, że ich dzieci potrafią wydać całe kieszonkowe w ciągu jednego dnia. Inni słyszą narzekania, że kwoty są zbyt niskie, lub spotykają się z oporem wobec wykonywania obowiązków.
Sporo emocji budzą też zakupy najmłodszych. Ponad połowa rodziców twierdzi, że ich dzieci wydały pieniądze na rzeczy co najmniej dziwne. Wśród przykładów pojawiają się… pająki kupione od kolegi w szkole, torby sera, slime, rybki, a nawet żywe kurczaki czy modne zabawki w tańszych, nieoficjalnych wersjach.
Są też rodzice, którzy nie dają dzieciom kieszonkowego. Najczęściej tłumaczą to zbyt młodym wiekiem dziecka, brakiem zrozumienia dla zarządzania pieniędzmi albo faktem, że starsze dzieci same już zarabiają.
Czy to wszystko przełoży się na realną odpowiedzialność finansową w dorosłym życiu? Na odpowiedź trzeba jeszcze poczekać. Na razie jednak wiele wskazuje na to, że młode pokolenie zdobywa doświadczenie wcześniej niż ich rodzice – ucząc się, że pieniądze nie rosną na drzewach, ale mogą regularnie pojawiać się na koncie, jeśli obowiązki zostaną wykonane.