Amerykańskie Towarzystwo Onkologiczne ogłosiło przełomowe dane: po raz pierwszy w historii pięcioletni wskaźnik przeżywalności dla wszystkich typów nowotworów osiągnął 70 procent. To oznacza, że siedem na dziesięć osób z diagnozą onkologiczną żyje co najmniej pięć lat po rozpoznaniu choroby. W połowie lat 70. było to zaledwie 50 procent – postęp jest więc spektakularny.
Największe sukcesy zanotowano w przypadku najbardziej śmiertelnych nowotworów. Wskaźnik przeżywalności dla pacjentów z przerzutowym rakiem jelita grubego wzrósł z 8 do 18 procent, a w przypadku przerzutowego raka płuc – z 2 do 10 procent. Znaczące postępy odnotowano też w leczeniu szpiczaka (nowotworu krwi), raka wątroby i płuc. Od 1991 roku udało się uniknąć aż 4,8 miliona zgonów z powodu nowotworów, a śmiertelność z powodu raka systematycznie spada.
Eksperci przypisują ten sukces trzem głównym czynnikom: zmniejszeniu palenia tytoniu, lepszym metodom wczesnego wykrywania oraz opracowaniu skuteczniejszych terapii, które zmieniły raka z wyroku śmierci w chorobę przewlekłą.
Ten imponujący postęp jest jednak zagrożony
Według oddzielnego badania, cięcia w programie Medicaid zatwierdzone przez Kongres mają spowodować spadek wskaźników przesiewowych badań onkologicznych w USA. Dodatkowo, na początku 2025 roku administracja federalna drastycznie ograniczyła granty na badania zdrowotne, w tym miliony dolarów przeznaczone na badania nad rakiem.
Sukces niesie też nowe wyzwania. W USA żyje obecnie ponad 18,6 miliona osób, które przeżyły raka – liczba ta ma przekroczyć 22 miliony do 2035 roku. W 2026 roku spodziewanych jest ponad 2 miliony nowych przypadków zachorowań i ponad 626 tysięcy zgonów. Obecny system opieki zdrowotnej nie jest przygotowany na tak dużą liczbę pacjentów wymagających długoterminowej opieki.
Utrzymują się też poważne dysproporcje rasowe – Afroamerykanie mają niższe wskaźniki przeżywalności dla niemal wszystkich typów raka ze względu na gorszy dostęp do opieki medycznej. Rdzenni Amerykanie mają najwyższą śmiertelność z powodu nowotworów, a młodzi mieszkańcy Alaski – najwyższe na świecie wskaźniki raka jelita grubego.
Naukowcy podkreślają, że dalszy postęp wymaga stałego finansowania badań – bez niego osiągnięcia ostatnich dekad mogą zostać zaprzepaszczone.
