Gubernator JB Pritzker popiera ustawę stanowej Izby Reprezentantów, według której wstrzymane będzie publiczne finansowanie dla jakiejkolwiek z 1600 bibliotek publicznych lub szkolnych w stanie Illinois, jeśli usuną one książki ze swoich zbiorów. Tym samym Illinois stanie się wkrótce pierwszym stanem w USA, który będzie karał instytucje publiczne za usuwanie książek ze swoich półek.
„W Illinois nie ukrywamy się przed prawdą, przyjmujemy ją i kierujemy się nią” – powiedział Pritzker, kiedy projekt ustawy został przedstawiony po raz pierwszy. „Zakaz dotyczący książek to niszczycielska próba wymazania naszej historii i historii wielu osób”.
Ustawa została właśnie przyjęta w Senacie Illinois i oczekuje się, że gubernator ją podpisze. Jej inicjatorem jest nowo wybrany sekretarz stanu Alexi Giannoulias, którego urząd nadzoruje systemy biblioteczne i ich finansowanie.
Giannoulias, demokrata, powiedział, że nie może zrozumieć, jak zakazywanie książek może mieć miejsce w 2023 roku.
„To rażące i niebezpieczne. Brak mi słów” – powiedział w rozmowie z Politico.
Wysiłki mające na celu ograniczenie materiałów do czytania dotyczą „ograniczenia wolności idei, z którymi niektóre osoby się nie zgadzają i do których inne osoby nie powinny według nich mieć dostępu” – dodał sekretarz Illinois.
Co w ustawie
Ustawa mówi, że aby biblioteki publiczne, w tym w szkołach i na uniwersytetach, nadal kwalifikowały się do dofinansowania, muszą przyjąć Kartę Praw Bibliotecznych Amerykańskiego Stowarzyszenia Bibliotek lub przyjąć własne pisemne oświadczenie niepozwalające na zakazywanie książek.
Biblioteka, która nie będzie spełniać tych wymagań, lub podejmie kroki w celu zakazania książek, nie będzie uprawniona do otrzymywania finansowych grantów stanowych. Illinois rocznie wydaje na biblioteki w całym stanie około 62 milionów dolarów.
Republikańscy prawodawcy, którzy sprzeciwiają się ustawie, argumentowali, że ich celem jest upewnienie się, że książki rozprowadzane w szkołach publicznych i bibliotekach są odpowiednie dla wieku. Senator stanowy Jason Plummer, republikanin, nazwał ustawę przykładem demokratów „narzucających ideologię obywatelom Illinois, niezależnie od tego, gdzie mieszkają i w co wierzą”.
Dodał, że „obraźliwe jest odbieranie funduszy publicznych ludziom, których podatki pokryły te dotacje”.
Giannoulias nie zgadza się z poglądem, że miejscowe społeczności stracą kontrolę nad pracą bibliotek, mówiąc, że lokalni bibliotekarze „mają wykształcenie i doświadczenie zawodowe, aby decydować o tym, co jest w obiegu. Niech zdecydują”.
Amerykańskie Stowarzyszenie Bibliotek stwierdziło, że w ciągu ostatniego roku odnotowało rekordową liczbę 1 200 przypadków zakwestionowania książek, prawie dwukrotnie więcej niż w poprzednim roku.
Według stowarzyszenia większość tytułów zakwestionowanych w 2022 r. „była napisana przez członków społeczności LGBTQIA+ lub na ich temat lub przez osoby czarnoskóre, rdzennych mieszkańców i osoby kolorowe”. W Illinois organizacja poinformowała, że w tym roku podjęto 43 próby ograniczenia dostępu do książek.
rj