Wystarczy telefon, kilka minut wolnego czasu i spojrzenie w niebo. NASA zachęca mieszkańców Stanów Zjednoczonych i innych części świata do fotografowania chmur. Zdjęcia nie mają jednak trafić do konkursu fotograficznego – zostaną wykorzystane przez naukowców do porównywania tego, co widzimy z powierzchni Ziemi, z obrazami wykonywanymi setki mil nad naszymi głowami.
Akcja rozpocznie się 15 września i potrwa miesiąc. Jest związana z satelitą PACE – Plankton, Aerosol, Cloud, ocean Ecosystem – który obserwuje ziemską atmosferę i oceany.
PACE okrąża Ziemię mniej więcej co 98 minut, zbierając informacje m.in. o chmurach oraz znajdujących się w atmosferze drobnych cząsteczkach, czyli aerozolach. Naukowcy badają, w jaki sposób pochłaniają one i odbijają światło słoneczne.
Tym razem do obserwacji mogą dołączyć zwykli mieszkańcy.
Po co NASA nasze zdjęcia?
Choć satelity potrafią obserwować Ziemię z ogromną dokładnością, obraz wykonany z orbity nie zawsze daje naukowcom wszystkie potrzebne informacje.
Jeden piksel na zdjęciach wykonywanych przez PACE odpowiada obszarowi o szerokości około 0,75 mili. Zdjęcie wykonane telefonem z powierzchni Ziemi pokazuje natomiast znacznie więcej szczegółów dotyczących chmur znajdujących się dokładnie nad konkretnym miejscem.
Naukowcy chcą zestawiać oba rodzaje obserwacji.
„Chcemy być w stanie określić, czy każdy piksel obrazu satelitarnego przedstawia chmurę” – wyjaśnia dr Andrew Sayer, kierujący badaniami atmosfery w projekcie PACE.
Jeśli w danym miejscu znajduje się chmura, badacze chcą określić jej właściwości. Jeżeli niebo jest bezchmurne, mogą analizować atmosferę oraz powierzchnię znajdującą się poniżej. Obserwacje wykonywane przez ludzi na ziemi pomagają sprawdzić, czy interpretacja danych satelitarnych jest prawidłowa.
W praktyce zdjęcie wykonane telefonem może więc stać się niewielkim elementem znacznie większego projektu badawczego.
Jak wziąć udział?
Do uczestnictwa potrzebna jest bezpłatna aplikacja GLOBE Observer. Po jej zainstalowaniu można ustawić powiadomienie informujące, kiedy satelita PACE będzie przelatywał nad miejscem, w którym znajduje się użytkownik.
W tym projekcie szczególnie ważny jest czas. Około pięciu minut przed przelotem satelity należy wyjść na zewnątrz i przygotować się do obserwacji.
Następnie w aplikacji trzeba wybrać narzędzie „Clouds” i wykonać zdjęcia nieba w sześciu kierunkach zgodnie z instrukcjami pojawiającymi się na ekranie.
NASA prosi, aby fotografie wykonywać wyłącznie w ciągu dnia. Zdjęcia nocnego nieba nie są w tym projekcie wykorzystywane.
Akcja potrwa od 15 września do 15 października, co daje uczestnikom miesiąc na znalezienie odpowiedniego momentu na obserwację.
Satelita obserwujący Ziemię z wysokości 420 mil
PACE został wystrzelony w 2024 roku i prowadzi obserwacje z wysokości około 420 mil nad powierzchnią Ziemi.
Jego zadaniem jest szczegółowe badanie oceanów i atmosfery oraz zależności zachodzących pomiędzy nimi. Satelita obserwuje m.in. mikroskopijne organizmy żyjące w oceanach, aerozole atmosferyczne i chmury.
„To będzie bezprecedensowy obraz naszej planety” – mówił przed rozpoczęciem misji naukowiec projektu Jeremy Werdell.
Dane zbierane przez PACE mają pomóc badaczom lepiej zrozumieć procesy zachodzące w atmosferze i oceanach. W przyszłości mogą również przyczynić się do poprawy prognoz pogody, w tym przewidywania rozwoju huraganów, oraz ułatwić obserwowanie niebezpiecznych zakwitów glonów.
Tym razem część danych potrzebnych do tych badań może pochodzić nie tylko z zaawansowanych instrumentów znajdujących się na orbicie. NASA liczy również na tysiące zwykłych obserwatorów stojących na ziemi z telefonem skierowanym w stronę chmur.