Ponad 20 lat temu otwarcie Millennium Park odmieniło Chicago i stało się symbolem nowoczesnego miasta. Natychmiast okrzyknięte arcydziełem, było prawdopodobnie ostatnim prawdziwie transformacyjnym osiągnięciem miasta – przestrzenią publiczną i kulturalną o najwyższych standardach artystycznych, otwartą i bezpłatną dla wszystkich, atrakcyjną zarówno dla mieszkańców, jak i turystów.
Dziś, po sukcesie Cloud Gate, Pawilonu Pritzkera czy Crown Fountain, pojawia się kolejne pytanie: jaki projekt może stać się następną wielką wizytówką metropolii?
Właśnie na to pytanie próbuje odpowiedzieć konkurs „Horizon Lines”, zorganizowany przez organizację World Business Chicago. Spośród ponad 200 zgłoszeń wybrano sześć finałowych koncepcji, które mają szansę wyznaczyć kierunek rozwoju Chicago na kolejne dekady.
Miasto potrzebuje wielkich marzeń
Phil Clement, prezes World Business Chicago, podkreśla, że rozwój miasta nie może opierać się wyłącznie na analizach gospodarczych i budżetach. Równie ważna jest odwaga do realizowania ambitnych wizji.
„Każde miasto potrzebuje wyobraźni. To właśnie wielkie pomysły sprawiły, że Chicago stało się tym, czym jest dzisiaj” – powiedział Clement.
Konkurs „Horizon Lines” powstał jako część długoterminowej strategii rozwoju „Chicago 2050”. Organizatorzy chcieli zachęcić mieszkańców, architektów, urbanistów, organizacje społeczne i przedsiębiorców do odpowiedzi na jedno pytanie: co mogłoby stać się kolejnym przełomowym projektem dla Chicago?
Pomysł spotkał się z ogromnym zainteresowaniem. Do konkursu napłynęło ponad 200 propozycji – od projektów przygotowanych przez renomowane pracownie architektoniczne i firmy inżynieryjne po koncepcję zgłoszoną przez… dziewięcioletnie dziecko.
Sześć najlepszych projektów można obecnie oglądać na wystawie w Chicago Cultural Center.
Sześć wizji przyszłości Chicago
Każda z finałowych propozycji rozwiązuje inny problem miasta.
Zadaszenie autostrad i łączenie dzielnic
Położone nisko drogi ekspresowe w Chicago zostały zaprojektowane w głębokich wykopach, aby utrzymać poprzeczne ulice miasta na poziomie gruntu… ale w rezultacie powstały bariery przypominające fosy, które odcinały dzielnice i dzieliły miasto. Pierwszy projekt zakłada budowę ogromnych platform nad autostradami Dan Ryan i Eisenhower Expressway. Dzięki nim powstałyby nowe parki, place i przestrzenie publiczne, które połączyłyby dzielnice od lat rozdzielone szerokimi trasami szybkiego ruchu.
Autorzy szczególnie wskazują na Eisenhower Expressway, która w najbliższych latach i tak ma przejść kosztowną modernizację.
Wonderways – nowe życie historycznych bulwarów
W latach 60. XIX wieku Chicago zbudowało 42-kilometrową sieć szerokich, obsadzonych drzewami bulwarów, łączących dziewięć głównych parków w mieście. Był to pierwszy tego typu system w kraju. Ponad wiek później grupa architektów chce przekształcić rozległe trawniki w nowoczesne przestrzenie rekreacyjne, ogrody, miejsca spotkań i wydarzeń kulturalnych, lepiej odpowiadające potrzebom lokalnych społeczności.
Agriflats – szklarnie i mieszkania pod jednym dachem
Projekt nawiązuje do bogatej historii Chicago jako jednego z najważniejszych centrów przemysłu spożywczego w USA. Autorzy proponują budowę nowoczesnych szklarni działających przez cały rok, wzorowanych na rozwiązaniach stosowanych w Holandii.
Produkcja żywności miałaby zostać połączona z budową mieszkań, tworząc nowe miejsca pracy oraz zwiększając dostępność świeżej żywności dla mieszkańców.
Green City Rising – miasto jako wielki ogród
To propozycja przygotowana przez The Morton Arboretum. Zakłada potraktowanie drzew jako równie ważnej infrastruktury miejskiej jak ulice, kanalizacja czy oświetlenie.
Plan przewiduje stworzenie sieci lokalnych arboretów w różnych częściach miasta oraz znaczne zwiększenie liczby drzew, co miałoby poprawić jakość powietrza, ograniczyć skutki upałów i uczynić Chicago bardziej odpornym na zmiany klimatu.
The Third Frontage – drugie życie miejskich alejek
Chicago posiada około 1,900 mil alejek zajmujących łącznie blisko 3,500 akrów powierzchni. Większość mieszkańców kojarzy je wyłącznie z garażami i wywozem śmieci.
Autorzy projektu chcą zamienić je w atrakcyjne przestrzenie z dodatkowymi nasadzeniami, rozwiązaniami retencyjnymi, elementami zielonej infrastruktury oraz miejscami sprzyjającymi sąsiedzkim spotkaniom.
Re-loop – ponowne wykorzystanie materiałów budowlanych
Ostatnia propozycja skupia się na gospodarce obiegu zamkniętego. Obecnie około 81 procent odpadów z powiatu Cook trafia na wysypiska śmieci. Wiele mogłoby zostać ponownie wykorzystanych.
Projekt przewiduje stworzenie centrum, do którego trafiałyby drewno, cegły, metal, meble i inne materiały rozbiórkowe. Następnie byłyby one wykorzystywane przez architektów, artystów i projektantów przy tworzeniu nowych przestrzeni miejskich.
Nie wszystkie powstaną, ale każde może coś zmienić
Zgłoszenia oceni komisja złożona z przedstawicieli środowisk biznesowych, kulturalnych i miejskich. Pod uwagę brane są m.in. wizja projektu, jego wpływ na mieszkańców, równość dostępu, wiarygodność, innowacyjność oraz możliwość realizacji.
Zwycięzca konkursu otrzyma nagrodę w wysokości 5 tys. dolarów, natomiast autorzy pięciu pozostałych wyróżnionych projektów otrzymają po 1 tys. dolarów.
Phil Clement jest przekonany, że przynajmniej część zaprezentowanych koncepcji nie pozostanie jedynie na planszach wystawowych.
„Ludzie często pytają, czy te projekty rzeczywiście mają szansę zostać zrealizowane. Szczerze wierzę, że niemal wszystkie prędzej czy później doczekają się realizacji” – powiedział.
Jak podkreślają organizatorzy, celem konkursu nie było jedynie wyłonienie zwycięzcy. Chodziło przede wszystkim o rozpoczęcie dyskusji o tym, jak powinno wyglądać Chicago za kolejne 20 czy 30 lat – i przypomnienie słów słynnego architekta Daniela Burnhama: „Nie róbcie małych planów”.
