Miliony Amerykanów spłacających federalne kredyty studenckie mogą w najbliższych latach odczuć wyraźny wzrost miesięcznych rat. Departament Edukacji przygotowuje się do wdrożenia nowych regulacji dotyczących spłaty zadłużenia, będących konsekwencją ubiegłorocznej, forsowanej przez republikanów reformy systemu pożyczek studenckich. W niektórych przypadkach – jak pokazują dostępne symulacje – miesięczne obciążenia mogą nawet potroić się w porównaniu z dotychczasowymi planami.
Koniec dotychczasowych planów, nowy system spłat
Zmiany zakładają stopniowe wycofanie kilku obecnie funkcjonujących programów spłaty zadłużenia uzależnionej od dochodu (IDR) i zastąpienie ich jednym nowym rozwiązaniem – Repayment Assistance Plan (RAP). Organizacje zajmujące się ochroną kredytobiorców ostrzegają, że dla wielu osób oznacza to wyższe raty, zwłaszcza dla tych, którzy korzystali z planów takich jak SAVE czy PAYE. Program SAVE, wprowadzony za prezydentury Joe Bidena i znacząco obniżający raty dla wielu pożyczkobiorców, został zablokowany na drodze sądowej i – zgodnie z ugodą – ma zostać całkowicie zlikwidowany.
Analiza JPMorganChase Institute wskazuje, że RAP zwiększy wysokość rat w stosunku do dochodów, zarówno wśród osób o niskich, jak i wysokich zarobkach, podczas gdy dla kredytobiorców ze średniej półki dochodowej zmiany będą mniej odczuwalne. Oznacza to nierównomierne skutki reformy w zależności od sytuacji finansowej.
Zgodnie z nowymi zasadami obecni kredytobiorcy zachowają dostęp do planu Income-Based Repayment (IBR). RAP stanie się natomiast nowym planem zależnym od dochodu i – od 1 lipca 2026 roku – jedyną taką opcją dla nowych kredytów studenckich. Programy PAYE oraz Income-Contingent Repayment (ICR) mają zostać wygaszone do 1 lipca 2028 roku.
Kto zapłaci więcej
Nowy system wprowadza także bardziej restrykcyjną definicję wielkości gospodarstwa domowego. W ramach RAP pod uwagę brane będą wyłącznie dzieci będące na utrzymaniu i wykazane w federalnym zeznaniu podatkowym, przy czym za każde takie dziecko przewidziano obniżkę raty o 50 dolarów miesięcznie. Dla rodzin wielopokoleniowych lub osób wspierających innych krewnych może to oznaczać wyższe raty niż w dotychczasowych planach.
Przykładowe wyliczenia, na które powołuje się Forbes, pokazują skalę zmian. Osoba samotna z dochodem 50 tysięcy dolarów rocznie i kredytami wyłącznie na studia licencjackie płaciłaby około 110 dolarów miesięcznie w ramach SAVE. Po zmianach rata wzrosłaby do około 210 dolarów w RAP lub 325 dolarów w IBR. Przy dochodzie 100 tysięcy dolarów różnice są jeszcze większe – z około 315 dolarów w SAVE do 830 dolarów w RAP lub nawet 950 dolarów w IBR.
Szczególna sytuacja kredytów Parent PLUS
Rodzice, którzy zaciągnęli kredyty Parent PLUS na studia swoich dzieci, znajdą się w jeszcze trudniejszej sytuacji. Ci, którzy skonsolidują swoje pożyczki przed 1 lipca 2026 roku, będą mogli korzystać z planu ICR do 2028 roku, a następnie przejść na IBR. Osoby, które nie zdążą z konsolidacją, stracą dostęp do jakichkolwiek planów zależnych od dochodu i mogą zostać zmuszone do spłaty znacznie wyższych rat w standardowym harmonogramie.
Departament Edukacji (U.S. Department of Education) zaleca, aby posiadacze kredytów Parent PLUS złożyli wniosek o konsolidację najpóźniej do 1 kwietnia 2026 roku. Ma to uwzględniać czas potrzebny na przetworzenie dokumentów przed lipcowym terminem.
„Uproszczenie” systemu czy wyższe koszty
Rząd argumentuje, że celem reformy jest uproszczenie „niesprawnego i skomplikowanego” systemu spłat poprzez likwidację wielu planów i zastąpienie ich jednym nowym rozwiązaniem. Takie uzasadnienie znalazło się w podsumowaniu wykonawczym projektu przepisów opublikowanym w Federal Register.
Krytycy zwracają jednak uwagę na koszty. Organizacja Protect Borrowers szacuje, że samotna osoba z dyplomem licencjata zapłaci w nowym systemie średnio o 3 425 dolarów rocznie więcej, a czteroosobowa rodzina – o 2 806 dolarów więcej niż obecnie.
Plan RAP ma zostać uruchomiony w 2026 roku i od tego momentu stanie się jedyną opcją spłaty zależnej od dochodu dla nowych kredytów. Programy PAYE i ICR będą wygaszane do 2028 roku, natomiast IBR pozostanie dostępny dla obecnych pożyczkobiorców. Osoby objęte skutkami postępowań sądowych dotyczących SAVE mają otrzymać instrukcje dotyczące przejścia na inne plany po zatwierdzeniu ugody przez sąd, choć dokładny harmonogram tych zmian wciąż nie jest jasny.
Eksperci podkreślają, że najbliższe miesiące będą kluczowe dla kredytobiorców – zwłaszcza rodziców spłacających Parent PLUS – którzy muszą podjąć decyzje wpływające na wysokość ich rat przez kolejne lata.
na podst. Newsweek.com
